Edeb Konusu


İbn Abbas (r.a.)’dan rivayet edildiğine göre, Rasülullah (s.a.v.) şöyle buyurmuştur:

“Her kim Müslümanlar arasında bir yetimi tutar götürür yiyecek ve içeceğine onu ortak ederse Allah onu mutlaka Cennete koyacaktır. Ancak affedilmeyecek bir günah işlenmiş ise o başka.”

Tirmizi, Birr ve Sıla 14 Hn: 1917; Ebu Davud, Edeb: 121 ve diğerleri. Tirmizi: Bu konuda Mürre el Fıhri, Ebu Hüreyre, Ebu Ümame ve Sehl b. Sad’tan da hadis rivâyet edilmiştir. Tirmizi: Haneş, Hüseyin b. Kays olup Ebu Ali er Rabbi’dir. Süleyman et Teymi, Haneş hadisçiler yanında zayıf sayılır demektedir

مَنْ قَبَضَ يَتِيمًا بَيْنِ الْمُسْلِمِينَ إِلَى طَعَامِهِ وَشَرَابِهِ أَدْخَلَهُ اللَّهُ الْجَنَّةَ الْبَتَّةَ إِلَّا أَنْ يَعْمَلَ ذَنْبًا لَا يُغْفَرُ لَهُ

Hadis Sayfası
Sehl b. Sad r.a. dedi ki: Rasülullah (s.a.v.) şöyle buyurdu:

“Ben ve yetimle ilgilenen kişi Cennet’te; şu ikisi gibiyiz diyerek iki parmağını gösterdi.”

Tirmizi, Birr ve Sıla 14 Hn: 1918; Ebu Davud, Edeb: 121 ve diğerleri.ž Tirmizi: Bu hadis hasen sahihtir.

أَنَا وَكَافِلُ الْيَتِيمِ فِي الْجَنَّةِ كَهَاتَيْنِ " وَأَشَارَ بِأُصْبُعَيْهِ، يَعْنِي: السَّبَّابَةَ وَالْوُسْطَى

Hadis Sayfası
Ebu Hüreyre r.a.'dan: Nebi s.a.v. şöyle buyurdu:

“Dul kadın ve yoksul yetim kimselerle ilgilenmek için gayret edip koşturan kişi Allah yolunda cihad eden kimse gibi veya gündüzü oruçla geceyi namazla geçiren kimse gibi sevap kazanır.”

Buhari, Nafakat: 24; Tirmizi, Birr ve Sıla 44 Hn: 1669; İbn Mace, Ticarat: 31 ve diğerleri.ž (Garip Osman) Der ki: Tirmizi bu hadisinin Safvan b. Süleym Ensari'den olan mürselini verip Ebu Hüreyreden olan sahih merfu'nun ise senedini zikretmiştir. Önemine binaen ben Sahihlerde geçen şekli ile Ebu Hüreyreden verdim. Hadis alimlerimizin geleneği böyledir önce zayıf olan rivayeti verip ardından sahih olanı verirler. Tirmizi: Man vasıtasıyla Malik’den, Sevr b. Zeyd ed Dili’den, Ebul Gays’den ve Ebu Hüreyre’den bu hadisin bir benzerini rivâyet etmiştir. Bu hadis hasen sahih garibtir. Ebû’l Kays’ın ismi Abdullah b. Mutı’ın azatlı kölesi Sâlim’dir. Sevr b. Zeyd; Medînelidir. Sevr b. Yezîd ise Şamlıdır.

السَّاعِي عَلَى الْأَرْمَلَةِ وَالْمِسْكِينِ كَالْمُجَاهِدِ فِي سَبِيلِ اللَّهِ، أَوْ كَالَّذِي يَصُومُ النَّهَارَ وَيَقُومُ اللَّيْلَ

Hadis Sayfası
Ebu Umame' den: ResOlullah (sallallahu aleyhi vesellem) şöyle buyurdu:

"Kim bir yetimin başını sadece Allah için okşarsa elinin geçtiği her kılda ona sevaplar verilir. Kim yanında bulunan bir yetim çocuğa veya yetim kıza iyi davranırsa ben onunla cennette böyle olacağım." Hz. Peygamber bunu derken işaret parmağı ile orta parmağını ayırdı.

Heysemi, Mecmauz Zevahid Cilt 13 Hn: 13514 * Bunu Ahmed ve Taberani rivayet etmiştir. 1 Senedinde Ali b. Yezid el-Elhani vardır ki zayıf bir ravidir. 1 Ahmed (5/250, 265); Taberani, el-Mu'cemu'l-keblr (7821). Bunun senedinde Ubeydullah b. Zahr vardır ki zayıf bir ravidir. Bak: Zühd, İbnü'l-Mübarek (655).

Hadis Sayfası
Amr b. Malik el-Kuşeyri bildiriyor: Resulullah'ın (sa1lallahu aleyhi vesellem):

"Kim Allah kendisine yetinceye kadar bir yetimi Müslüman anne baba arasında yediğine ve içtiğine katarsa cennet ona vacip olur" dediğini işittim.

Heysemi, Mecmauz Zevahid Cilt 13 Hn: 13515 * Bunu Ahmed ve Taberani rivayet etmiştir. 2 Senedinde Ali b. Zeyd vardır ki hadisi hasen biridir. Diğer ravileri, Sahih ricalidir. 2 13410 no'lu hadisin tekrarı.

Hadis Sayfası
Beşir b. Akrabe el-Cüheni dedi ki:

Uhud günü Resulullah (sallailahu aleyhi vesellem) ile karşılaştım ve "Babam ne yaptı?" diye sordum. "O şehit oldu. Allah rahmet eylesin" dedi. Bunun üzerine ben ağladım. Beni tutup başımı okşadı, yanında taşıdı ve: "Razı olmaz mısın; ben baban olayım, Aişe de annen olsun?" dedi.

Heysemi, Mecmauz Zevahid Cilt 13 Hn: 13517 * Bezzar rivayet etmiştir. 2 Senedinde tanınmayan raviler vardır. 2 Bezzar (1910). Bezzar demiştir ki: Bu hadisin sadece bu isnadla rivayet edildiğini biliyoruz

Hadis Sayfası
Beşir b. Akrabe el-Cüheni dedi ki:

Uhud günü Resulullah
(sallailahu aleyhi vesellem) ile karşılaştım ve "Babam ne yaptı?" diye sordum.
"O şehit oldu. Allah rahmet eylesin" dedi. Bunun üzerine ben ağladım.
Beni tutup başımı okşadı, yanında taşıdı ve: "Razı olmaz mısın; ben baban
olayım, Aişe de annen olsun?" dedi.

Heysemi, Mecmauz Zevahid Cilt 13 Hn: 13517 * Bezzar rivayet etmiştir. 2 Senedinde tanınmayan raviler vardır. 2 Bezzar (1910). Bezzar demiştir ki: Bu hadisin sadece bu isnadla rivayet edildiğini biliyoruz.

Hadis Sayfası
Abdullah b. Ebi Evfa. anlatıyor:

Biz Resulullah'ın (sailallahu aleyhi vesellem) yanında otururken bir çocuk geldi ve dedi ki: "Anam babam sana feda olsun, yel Resulallah! Bu yetim bir çocuktur, onun yetim bir kız kardeşi ve dul bir annesi var. Memnun oluncaya kadar elindekilerden bize yedir ki Allah da sana yedirsin." Bunun üzerine Resftlullah (saDallahu aleyhi vesel1em): "Ne güzel söyledin ey çocuk! Haydi, ailemize git de bize onlann yanında bulduğun yiyeceği getir" dedi. Derken Bilal yirmi bir hurma getirdi ve onu ResO.lullah'ın (sallallahu aleyhi vesel1em) avucuna koydu. Resftlullah (sailallahu aleyhi vesel1em) de avucuyla onun ağzına işaret etti. Biz onun bu şekilde Allah'tan bereket istediğini düşündük. Sonra şöyle dedi: "Ey çocuk! Yedi tanesi sana, yedisi annene, yedisi de kız kardeşine. Birini akşam ye, birini de sabah." Nitekim çocuk Resülullah'ın (sallallahualeyhivesel1em) yanından ayrılacakken Muelz b. Cebel ayağa kalkıp elini çocuğun başına koydu ve şöyle dua etti: "Allah senin yetimliğini kapatsın ve babanın yerine bir halef versin". Bunun üzerine Resftlullah (sailallahu aleyhi veseUem): "Ey Muaz! Çocuğa ne yaphğını gördüm" dedi. Mu§.z da: "Yel Resftlallah! Çocuğa acıdığım için bunu yaptım" dedi. Resftlullah (sallallalru aleyhi veıellem) da o sırada: "Muhammed'in canı kudret elinde olan Zat'a and olsun ki Müslümanlardan hiç kimse yoktur ki bir yetime rastladığında (onun başını okşarsa) Yüce Allah onun her kılında bir derece yaratmasın, onun her kılında bir sevap vermesin ve ondan her kılı karşılığında bir günahı affetmesin" buyurdu.

Heysemi, Mecmauz Zevahid Cilt 13 Hn: 13518 * Bunu tam metniyle Bezzar rivayet etmiştir. 1 Ahmed de başından bir kısmı rivayet etmiş, sonra şöyle demiştir: "Hadisin devamı uzuncadır". Senedinde Faid EbO'l-Verka vardır ki metruk bir ravidir. 1 Bezzar (ı9ıı). Bezzar demiştir ki: Bu hadisin sadece bu vecihten merfu olduğunu biliyoruz.

Hadis Sayfası
Ebll Hureyre bildiriyor: Resulullah (sallallahu aleyhi vesellem):

"Cennetin kapısını ilk açan ben olacağım, bununla birlikte bir kadının (cennetin kapısını açmak üzere) beni geçmeye çalıştığını görünce: «Ne oluyor, sen kimsin?» diye soracağım. O da: «Dünyadayken yetim kalan çocuklanmın başını bekleyen bir kadınım» diye cevap verecek" buyurdu.

Heysemi, Mecmauz Zevahid Cilt 13 Hn: 13519 * Ebü Ya'la rivayet etmiştir. 1 Senedinde Abdusselam b. Aclan vardır ki Ebü Hatim ile İbn Hibban onu güvenilir görmüştür. Ancak İbn Hibban: "Bazen hata eder ve muhalif rivayette bulunur" demiştir. Diğer ravileri, güvenilir kimselerdir. 1 Ebu Ya'Ia (6651).

Hadis Sayfası
Yine ondan: Resulullah (sallallahu aleyhi vesellem):

"Bir kimse, akrabasından veya başkasından olan bir yetimi uhdesine alsa, ben onunla Cennette şu şekilde olurum" buyurdu. Reslllullah (saJJallahualeyhivesellem) bunu söylerken iki parmağını birleştirdi.

Heysemi, Mecmauz Zevahid Cilt 13 Hn: 13520 * Bezzar rivayet etmiştir. 2 Senedinde Leys b. Ebi Süleym vardır ki müdellis bir ravidir. 2 Bezzar (1912). Leys, ahir ömründe ezberi bozulduğundan dolayı zayıf bir ravidir; ancak müdellis raviler arasında sayılmamışhr.

Hadis Sayfası
Adiy b. Hatim dedi ki: Resfılullah (saJJallahu aleyhi vesellem):

"Bir kimse, akrabasından veya başkasından olan bir yetimi, Allah onu kurtarana kadar uhdesine alsa, o kimseye Cennet vacip olur" buyurdu.

Heysemi, Mecmauz Zevahid Cilt 13 Hn: 13521 * Bu hadisi el-Mu'cemu'l-evsat'ta Taberani rivayet etmiştir. Senedinde Müseyyeb b. Şerik vardır ki metrük bir ravidir.

Hadis Sayfası
İbn Abbas dedi ki: Resulullah (sallallahualeyhivesellem):

"Kim bir veya iki yetimi banndınrsa, sabır eder ve sevabını da ümid ederse, ben onunla Cennette şu iki parmak gibi olurum" buyurdu. -Hz. Peygamber bunu söylerken şehadet parmağı ile orta parmağını çevirdi

Heysemi, Mecmauz Zevahid Cilt 13 Hn: 13522 * Bu hadisi el-Mu'cemu'l-evsat'ta Taberani rivayet etmiştir. Senedinde tanımadığım raviler vardır .

Hadis Sayfası
Ebu Umame'nin bildirdiğine göre, ResUlullah (sallallahu aleyhi veıellem):

"Yetimin geçimini üzerine alan kimse ile ben cennette işte böyleyiz" buyurmuştur.

Heysemi, Mecmauz Zevahid Cilt 13 Hn: 13523 * Taberani rivayet etmiştir. 1 Senedinde İshak b. İbrahim el-Huneyni ve1rdır ki İbn Hibban onu güvenilir görmüş ve "bazen hata eder" demiştir. Çoğunluk ise onu zayıf görmüştür. Diğer ravileri, güvenilir sayılmıştır. 1 Taberani, el-Mu'cemu'l-keblr (8120).

Hadis Sayfası
İbn Abbas'ın bildirdiğine göre Hz. Peygamber (sallallahu aleyhi vesellem):

"Kim kendisine veya başkasına ait bir yetimin bakımını üstlenirse cennet ona vacip olur; ancak affedilmeyecek bir amel işlemiş olması müstesna" buyurdu.

Heysemi, Mecmauz Zevahid Cilt 13 Hn: 13524 * Taberani rivayet etmiştir. 1 Senedinde Davud b. ez-Zibirkan vardır ki metruk bir ravidir. 1 Taberani, el-Mu'cemu'l-keblr (11816).

Hadis Sayfası