Avcılık Konusu


Ebu Salebe el-Huşeni r.a. dedi ki:

“Ey Allah’ın Rasülü! Bizler avcılık yapan kimseleriz (Bize tavsiyeniz nedir?) dedim. Buyurdular ki: “Köpeğini av üzerine saldığında ve besmele çektiğinde, o köpeğin senin için yakaladığını ye.” Dedim ki: “O av ölse de aynı mıdır? Buyurdular ki: “Evet ölse de aynıdır.” Tekrar dedim ki: Biz atıcılarız ne yapmalıyız? Buyurdular ki: Yayın ve okunla avladığın avları ye. Yine ben dedim ki: Biz seyahat eden kimseleriz Hıristiyan, Yahudi ve Mecusi’lerin memleketlerine uğrarız onların kullandıkları kaplardan başka kap da bulamıyoruz, ne yapmalıyız? Buyurdular ki: Başka kap bulamaz iseniz onları su ile yıkayın ve o kaplarda yiyip için.”

Buhari, Zebaih: 10; Tirmizi, Sayd 1 Hn: 1464; Ebu Davud, Sayd: 22 ve diğerleri. Tirmizi: Bu konuda Adiyy b. Hatim’den de hadis rivâyet edilmiştir. Tirmizi: bu hadis hasen sahihtir. Aizullah b. Abdullah; Ebu İdris es Havlani’dir. Ebu Salebe el Huşeni’nin ismi Cürsüm’dur. Cürsüm b. Naşib’te denilir. İbn Kays’ta denilir.

قُلْتُ: يَا رَسُولَ اللَّهِ، إِنَّا أَهْلُ صَيْدٍ، قَالَ: " إِذَا أَرْسَلْتَ كَلْبَكَ، وَذَكَرْتَ اسْمَ اللَّهِ عَلَيْهِ، فَأَمْسَكَ عَلَيْكَ فَكُلْ "، قُلْتُ: وَإِنْ قَتَلَ، قَالَ: وَإِنْ قَتَلَ "، قُلْتُ: إِنَّا أَهْلُ رَمْيٍ قَالَ: مَا رَدَّتْ عَلَيْكَ قَوْسُكَ فَكُلْ ، قَالَ: قُلْتُ: إِنَّا أَهْلُ سَفَرٍ نَمُرُّ بِالْيَهُودِ، وَالنَّصَارَى، وَالْمَجُوسِ، فَلَا نَجِدُ غَيْرَ آنِيَتِهِمْ، قَالَ: فَإِنْ لَمْ تَجِدُوا غَيْرَهَا، فَاغْسِلُوهَا بِالْمَاءِ، ثُمَّ كُلُوا فِيهَا، وَاشْرَبُوا

Hadis Sayfası
Adiy b. Hatim r.a. der ki: “Ey Allah’ın Rasülü dedim:

"Eğitilmiş hayvanlarımızı av hayvanlarının üzerine salmaktayız bize ne tavsiye edersiniz? Buyurdular ki: “Senin için yakaladığını ye.” Tekrar, Ey Allah’ın Rasulü! Dedim. Yakaladıkları av hayvanı ölsede mi? Başka eğitilmemiş bir köpek onlara katılmamışsa evet ölse de yiyebilirsiniz.” Tekrar sordum: Biz zıpkın veya ok atarak ta hayvan avlarız bu konudaki tavsiyeniz nedir? “Ok ve zıpkının sivri ucu ile öldürdüğü hayvanı ye yanı ile çarparak öldürdüğü hayvanı yeme” buyurdular.

Buhari, Zebaih: 3; Müslim, Sayd: 1; Tirmizi, Sayd Hn: 1465 ve diğerleri. Muhammed b. Yahya, Muhammed b. Yusuf vasıtasıyla Sûfyân’dan, Mansur’dan geçen hadisin bir benzerini rivâyet etmişlerdir. Fazladan “Ok ve zıpkından da soruldu” denmektedir. Tirmizi: Bu hadis hasen sahihtir.

كُلْ مَا أَمْسَكْنَ عَلَيْكَ ، قُلْتُ: يَا رَسُولَ اللَّهِ، وَإِنْ قَتَلْنَ، قَالَ: وَإِنْ قَتَلْنَ، مَا لَمْ يَشْرَكْهَا كَلْبٌ غَيْرُهَا ، قَالَ: قُلْتُ: يَا رَسُولَ اللَّهِ، إِنَّا نَرْمِي بِالْمِعْرَاضِ، قَالَ: مَا خَزَقَ فَكُلْ، وَمَا أَصَابَ بِعَرْضِهِ فَلَا تَأْكُل

Hadis Sayfası
Câbir b. Abdullah (r.a.)’den rivâyete göre, şöyle demiştir:

“Bize Mecusi’lerin köpeklerinin avladıkları av hayvanlarını yemek yakasaklandı.”

Tirmizi, Sayd 2 Hn: 1466; İbn Mace: Sayd: 4 ve diğerleri. Tirmizi: Bu hadis garib olup sadece bu şekliyle bilmekteyiz. İlim adamlarının çoğunluğunun uygulaması bu hadise göre olup Mecusî köpeğinin avladığı av etinin yenmesine izin vermezler. Kasım b. ebi Berze, Kasım b. Nafi’ el Mekki’dir.

نُهِينَا عَنْ صَيْدِ كَلْبِ الْمَجُوسِ

Hadis Sayfası
Adiy b. Hatim (r.a.)’den rivayet edildiğine göre, şöyle demiştir: Rasülullah (s.a.v.)’e Şahin ve Doğan’ın avladığı hayvanın durumundan sordum. Buyurdular ki:

“Senin için yakaladığı avı ye.”

Tirmizi, Sayd 3 Hn: 1467; Ebu Davud, Sayd: 22 ve diğerleri. Tirmizî: Bu hadisi sadece Mûcalid’in, Şabi’den rivâyetiyle bilmekteyiz. İlim adamlarının uygulaması bu hadise göredir. Atmaca ve Şahin’in avladığı hayvanların yenmesinde bir sakınca görmezler. Mûcâhid diyor ki: Doğan avcılıkta kullanılan bir kuş çeşidi olup Allah’ın “…eğittiğiniz av hayvanlarına gelince onların sizin için yakaladığı her şeyi yeyin…” (5 Maide: 4) ayetinde bildirdiği yırtıcı kuş ve köpekler olarak tefsir edilmiştir. bazı ilim adamları Doğan’ın avladığı hayvandan yese bile o avın etinden yenebileceğine izin vermişler ve şöyle demektedirler. Doğan kuşunun eğitilmesi demek: “Çağrıldığında gelmesi demektir. Bazı fıkıhçılar Doğan’ın yakaladığı av hayvanından yemeyi hoş karşılamazlar. Fıkıhçıların çoğunluğu ise: “Doğan yakaladığı hayvanlardan yese bile onun etinden yeriz” derler.

مَا أَمْسَكَ عَلَيْكَ فَكُلْ

Hadis Sayfası
Adiy b. Hatim (r.a.) dedi ki: Ya Rasülullah! Avımı vuruyor ertesi gün okumu onun vücuduna saplanmış olarak buluyorum ne yapmalıyım? Dedim. Şöyle buyurdular:

“O hayvanı senin ok’unun öldürdüğünü anlar yırtıcı hayvan tarafından öldürülmüş ve yaralanmış izi görmezsen ondan ye.”

Tirmizi, Sayd 5 Hn: 1468; Ebu Davud, Sayd: 22; İbn Mace, Sayd: 6 ve diğerleri.ž Tirmizi: Bu hadis hasen sahihtir. İlim adamlarının uygulamaları bu hadise göredir. Şu’be bu hadisi Ebû Bişr ve Abdulmelik b. Meysere yoluyla, Said b. Cübeyr’den, Adiy b. Hatim’den, Ebü Salebe el Huşeni’den benzeri rivâyet etmiştir. Her iki hadiste sahihtir. Bu konuda Ebu Salebe el Huşeni’den de hadis rivayet edilmiştir.

إِذَا عَلِمْتَ أَنَّ سَهْمَكَ قَتَلَهُ وَلَمْ تَرَ فِيهِ أَثَرَ سَبُعٍ فَكُل

Hadis Sayfası
Adiy b. Hatim (r.a.) dedi ki: Rasülullah (s.a.v.)’e av hakkında sorduğumda şöyle buyurdu:

“Okunu atarken besmele çek, hayvanı ölmüş durumda bulursan bile ondan ye ancak suya düşmüş bulursan ondan yeme çünkü bu durumda onu suyun mu yoksa okun mu öldürdüğünü bilemezsin.”

Tirmizi, Sayd 5 Hn: 1469; Ebu Davud, Sayd: 22; İbn Mace, Sayd: 6 ve diğerleri. Tirmizi: Bu hadis hasen sahihtir.

إِذَا رَمَيْتَ بِسَهْمِكَ فَاذْكُرِ اسْمَ اللَّهِ، فَإِنْ وَجَدْتَهُ قَدْ قُتِلَ فَكُلْ، إِلَّا أَنْ تَجِدَهُ قَدْ وَقَعَ فِي مَاءٍ، فَلَا تَأْكُلْ، فَإِنَّكَ لَا تَدْرِي الْمَاءُ قَتَلَهُ أَوْ سَهْمُكَ

Hadis Sayfası
Adiy b. Hatim (r.a.)’den rivayete göre, şöyle demiştir: Rasûlullah (s.a.v.)’e alıştırılmış köpeğin avladığı hayvanın durumunu sordum şöyle buyurdu:

“Eğitilmiş köpeğini saldığın zaman besmelede çekmiş isen senin için yakalanan avı ye eğer eğitilmiş köpek yakaladığı hayvandan yerse ondan yeme çünkü o kendisi için yakalamıştır.” “Ya Rasulullah! Köpeklerimize başka köpeklerde karışırsa ne olur” dedim. Buyurdular ki: “Sen sadece kendi köpeğine besmele çektin başkasının üzerine besmele çekmedin.” Süfyan diyor ki: O avı yemeyi ona hoş görmedi.”

Tirmizi, Sayd 6 Hn: 1470; Ebu Davud, Sayd: 22; İbn Mace, Sayd: 6 ve diğerleri. Tirmizi: Rasülullah (s.a.v.)’in ashabından ve başkalarından bazı ilim adamlarının uygulaması bu hadise göredir. Yani avlandıktan veya boğazlandıktan sonra suya düşen hayvanın yenmeyeceği görüşündedirler. Bazı ilim adamları boğazlanmış hayvan hakkında şöyle derler: Boğazı kesildikten sonra suya düşen hayvan suda ölürse onun etinden yenir. Abdullah b. Mübarek bu görüştedir. Çoğu ilim adamları köpek yakaladığı hayvandan yerse o hayvan yenmez diyorlar Süfyan (Sevri), Abdullah b. Mübarek, Şâfii, Ahmed ve İshâk bu görüştedirler. Rasülullah (s.a.v.)’in ashabından ve başkalarından bazı ilim adamları ise köpek yakaladığı hayvandan yese bile onun etinden yenebileceğine izin vermişlerdir.

إِذَا أَرْسَلْتَ كَلْبَكَ الْمُعَلَّمَ، وَذَكَرْتَ اسْمَ اللَّهِ، فَكُلْ مَا أَمْسَكَ عَلَيْكَ، فَإِنْ أَكَلَ فَلَا تَأْكُلْ فَإِنَّمَا أَمْسَكَ عَلَى نَفْسِهِ "، قُلْتُ: يَا رَسُولَ اللَّهِ، أَرَأَيْتَ إِنْ خَالَطَتْ كِلَابَنَا كِلَابٌ أُخَرُ، قَالَ: " إِنَّمَا ذَكَرْتَ اسْمَ اللَّهِ عَلَى كَلْبِكَ، وَلَمْ تَذْكُرْ عَلَى غَيْرِهِ

Hadis Sayfası
Adiy b. Hatim (r.a.) dedi ki: Rasülullah (s.a.v.)’e zıpkın ve okla avlanan hayvanın durumunu sordum şöyle buyurdu:

“Zıpkın ve okun sivri ucuyla avladığını ye ok veya zıpkının yan tarafı ile öldürdüğü hayvana gelince o “Vakizdır” yani darbe ile öldürülmüş demektir, ondan yeme!”

Buhari, Zebaih: 3; Müslim, Sayd: 1; Tirmizi, Sayd 7 Hn: 1471 ve diğerleri.ž İbn ebî Ömer, Sûfyân vasıtasıyla Zekeriyya’dan, Şa’bî’den, Adiy b. Hatim’den bu hadisin bir benzerini bize rivâyet etmiştir. Tirmizî: Bu hadis sahih olup ilim adamlarının uygulaması bu hadise göredir.

مَا أَصَبْتَ بِحَدِّهِ فَكُلْ، وَمَا أَصَبْتَ بِعَرْضِهِ فَهُوَ وَقِيذٌ

Hadis Sayfası
Sâlim b. Abdullah r.a babasından naklederek şöyle diyor: 

Rasulullah s.a.v’in yüksek sesle köpeklerin öldürülmesini emrettiğini işittim. Av ve çoban köpeğinden başka tüm köpekler öldürülüyordu.

Nesai, Sayd ve Zebaih : 7 Hn: 4204-4203-4205-4210; İbn Mâce, Sayd: 1; Müslim, Libas: 26

Hadis Sayfası